Grieks Wijnlandschap

Grieks Wijnlandschap

Over de blog:

Waar het om gaat: er zijn magische landschappen in de wijnwereld en hier gaat het over de Griekse. Oneindig nieuwsgierig en toch niet gevonden wat ik zocht? Dan dankbaar en naïef op onderzoek, voor 10% op het web en voor 90% bij de wijnmaker. Deze regels werden door Viconsult zelf geperst en bevatten geen druivenpit aan monoloog of repetitie. Deze blog is een blend van impressies en analyse. Be warned: ook u zal niet langer over wijn prevelen maar trots over “godendrank” praten.

Boekbespreking: The Cretan Grapes

Oeno-GriekPosted by Vicky Corbeels Thu, August 17, 2017 22:57:27

The Cretan Grapes – Maritina Stavrakaki, Manolis N. Stavrakakis

Uitgave Tropí Publications, Athene, 2017.

Een boek over Griekse wijn begint niet zelden met een lange intro over het heldensap en het ambacht aan de kustlijnen en berglandschappen, die goden en nymfen lang voor het ontstaan van de sterveling al naar waarde schatten. Lekkers voor de lezers, een last voor de schrijver: je zal nooit volledig kunnen zijn, zonder te gaan vervelen.

Niet dit boek.

The Cretan Grapes werpt je meteen in het onderwerp. Als het werk de geschiedenis 7.000 vC laat beginnen, dan is dat met één focus: doelgericht tot de hedendaagse realiteit van de Cretenzische wijnbouw komen. De tweede zin in de Introduction telt direct vijf lijnen en vijf referentiewerken. Ik las en herlas, en kon dan verder.

Het boek is geen essay. The Cretan Grapes benadert het onderwerp opbouwend-gestructureerd. Geen vooringenomen standpunten, wel these-antithese-synthese uit resultaten van wetenschappelijk onderzoek en observatie. De 18 pagina’s tellende introductie verwijst naar de etymologie van druivennamen, geeft de basics van de snoei en opbinding in de wijngaarden, de verwoestende uitdagingen van de klimaatsverandering op Kreta en broodnodige weetjes.

Wat volgt, zijn gedetailleerde historische en ampelografische beschrijvingen van 36 druivensoorten op Kreta. Ik proefde er tot zover 14, maar u vast nog minder.

Ps. Codewoord “Bok in de wijngaard”, iemand? The Cretan Grapes, p. 20.

Met dank en bewondering voor Despoina Mpouza, onderzoekster en docente aan de Agricultural University Athens.







  • Comments(0)//griekswijnlandschap.viconsult.be/#post14

De Morgen Vino!

Oeno-GriekPosted by Vicky Corbeels Tue, March 07, 2017 10:21:59
Het Onbekende Griekenland, zoals het verscheen op 3 maart 2017:

DM Vino!

  • Comments(0)//griekswijnlandschap.viconsult.be/#post13

Interview Lifo (online Athene)

Oeno-GriekPosted by Vicky Corbeels Sat, February 25, 2017 17:08:21
De wijnbar waar je moet zijn in Athene, met (ik zeg maar wat) duizend Griekse wijnen op de lijst, is Heteroclito. "Verbonden in verscheidenheid" en daarom geen toeval dat ik er Marie-Madeleine Lorantos ontmoette. Zij stampte de bar uit de stenen die de schaduw van de Acropolis dragen, het momentum van de all-Greek experience. Als geboren Franse ziet Madeleine wat de Grieken niet zien - en doet ze de dingen zoals Grieken ze niet doen. Een paar samenzweerderige gesprekken later vond haar partner Dimitris, journalist bij de Atheense online krant Lifo, de tijd rijp voor een interview over wat me in godsnaam tot bij de Griekse wijn bracht.

Google translate doet dat goed:

http://www.lifo.gr/articles/taste_articles/119106

  • Comments(0)//griekswijnlandschap.viconsult.be/#post12

Griekse wijnreis: juni 2017

Griekse wijn op de kaartPosted by Vicky Corbeels Sat, February 25, 2017 16:25:15

Een tocht doorheen de Griekse wijnvelden is eens wat anders. Griekenland ligt nog steeds in de eurozone en in toenemende mate op de radar van verschillende luchtvaartmaatschappijen. Makkelijk te bereiken dus. De wijnvelden in Attiki, de regio rond Athene, zijn te bereiken per metro en taxi. De andere, daar heb je een gids voor nodig. Een die systematisch de regio’s afschuimt op zoek naar product, producenten en onderweg de do’s en don’ts neerpent. Daar ben ik dan weer goed in. Sinds mijn eerste zelf-uitgestippelde 5-weken trip door Frankrijk in 2011, kwamen dezelfde processen terug bij de reizen die me sindsdien naar Griekenland brachten: voorbereiding, planning, logistieke maatregelen en veel communicatie.

teaser

Er is een boek door ontstaan, dat nog een uitgever zoekt. Maar er zijn ook veel aanvragen gekomen, van professionele en geïnteresseerde reizigers, die ernaar snakken om wat dichter bij de Griekse wijnbouwer te komen. Zijn of haar land te ontdekken, waar zonder uitzondering een historisch verhaal aan vasthangt. Zijn of haar wijnen te proeven, die binnen een nieuw kader van smaaksensatie vallen.

Mijn 6 professionele ontdekkingsreizen en mijn promotie van Griekse wijn op de Belgische markt wekte de interesse van het Davidsfonds. De Cultuurdienst van het Davidsfonds organiseert sinds jaren eigenwijze, op maat gemaakte, perfect geplande culturele uitstappen voor een veeleisend publiek dat met open geest het vliegtuig opstapt. Ze kwamen naar mij voor een gloednieuw programma: een wijnreis naar Griekenland.

Ik zei ja, maakte afspraken met 10 wijnbedrijven en 2 schitterende restaurants, vlocht een 8-daagse wijnervaring door een cultureel programma dat je van de heldendaden van Heracles naar het Partenon stapt via de Olympische Spelen. We doorkruisen Centraal-Griekenland en de Peloponnesos van Delphi tot Sparta. Onderweg heffen we glas op gastronomische parels en op adembenemende bergzichten, terwijl we dialogeren met de troeven van het hedendaagse Griekenland. Gaandeweg leer je de discipline van het wijnproeven, die je zonder voorkennis maar met constante praktijk heel ver zal brengen.

Het is eens wat anders. Je proefde nooit eerder zoals we zullen proeven in juni. Je zal beleven wat je niet voor mogelijk hield. Veel vragen rond dit avontuur? Natuurlijk! Antwoord gegarandeerd: vicky@viconsult.be

Davidsfonds en Omnia Travel verzorgen de inschrijvingen: Programma link hier



  • Comments(0)//griekswijnlandschap.viconsult.be/#post11

Peloponnesos Wijnmakers in Brussel 13-14 januari

Griekse wijn op de kaartPosted by Vicky Corbeels Fri, January 27, 2017 17:34:32
Voordat ik mijn eigen résumé over dit unieke initiatief post, is Hervé Lalau me voor:

https://www.invinoveritas.be/nl/enkele-parels-van-peloponnesos/

Hervé schreef eerder over Griekse schonen op zijn eigen blog: https://les5duvin.wordpress.com/2016/02/17/les-vins-grecs-et-moi/

Mooi hé, dat promotoren samenwerken waar het onderwerp dat zelf niet doet...

Andere artikelen verschenen in het Italiaans en Engels:

http://www.ilovegreekwine.com/wines-peloponnese-united-strong-fronts/

http://www.cronachedigusto.it/archiviodal-05042011/310-vini-e-territori/21104-qa-lezione-di-vini-greciq-a-bruxelles-tasting-con-le-migliori-etichette-elleniche.html


  • Comments(0)//griekswijnlandschap.viconsult.be/#post10

Santorini. Gesprek met Paris Sigalas.

Griekse wijn op de kaartPosted by Vicky Corbeels Wed, September 07, 2016 21:23:28
Enkele dagen geleden schoof Paris Sigalas mee aan tafel in Oia, in het noorden van Santorini. Paris is de man die ruim 25 jaar geleden het wijndomein Sigalas oprichtte en legendarisch werd in de must-see film The Pelican's Watch van Nico Manessis en Lea Binzer. Een gesprek in het Frans.

« Le patriotisme, c’est le terroir. Pas le cépage »

La conversation avec Paris Sigalas, le fondateur du domaine avec signature “Sigalas” à Oia, a montré une fois de plus que les Grecs parlent avec une certitude et une approche analytique qui donnent l’impression qu’ils ont tout réfléchi avant que la question se soit posée. Très éclairant et bouleversant.

Quand j’avais le plaisir, en compagnie de Panayiota Kalogeropoulou, de goûter la toute nouvelle série Sigalas « 7 » basée sur les 7 villages-clés à Santorin produisant le cépage emblématique assyrtiko, je liais cette vinification par village à la discussion actuellement entamée à Nemea. Subappellations par village ou par parcelle, désiré ou pas ? Selon Mr. Sigalas, pas besoin de théoriquement créer mais d’examiner le sol et d’éduquer. Les blends que font les meilleures bouteilles sur l’île, sont le fruit de la collaboration entre les vignerons et leurs cultivateurs. Cette étroite rélation basée sur une confiance qui dépasse parfois les générations est devenue de plus en plus rare. Mais si la gérance d’un cultivateur de son sol et de ses plantes donne de tels différences aromatiques, ça devient intéressant pour le vigneron aussi. C’est pour cette raison que la série « 7 » est née.


Sûrement ça aura du suivi sur l’île. Ca peut paraître bizarre pour Santorini, où le prix des raisins est largement plus haut que dans les autres régions vinicoles en Grèce, mais le savoir-faire de la vinif n’a pas encore imprégné tous les niveaux. Un cultivateur de raisins ne connaît pas le produit final, le vin. Paris : « La seule culture que connaît le cultivateur, c’est la taille ».

Quant aux cépages typiquement égéens, il y en avait plus de 100. Sur Santorini, où la surface du vignoble a disparu de 2/3 en une siècle, une trentaine serait toujours productive. A part les trois blancs les mieux connus et majoritairement assemblés (assyrtiko, athiri, aidani), il y a des cépages qui ne sont pas forts appréciés par le public international en monocépage. Les cultivateurs pourraient les remplacer par d’autres ceps indigènes ou par … des variétés internationales ? Paris Sigalas a expérimenté, mais l’appellation PDO Santorini ne le permet pas. Non plus les cultivateurs. Cette rigueur n’est pas le seul problème. « Après la première guerre mondiale, les gens ne repeuplaient les îles qu’au compte-gouttes. La cultivation du raisin reprenait, mais la culture avait disparu. Le vin type sherry, vin avec le flor, n’était plus produit dès lors, par exemple. »

Cette intervalle d’un siècle, avec les dérives de construction et tourisme massif, a un point positif : l’intérêt de jeunes œnologues qui adorent les défis des sols volcaniques, qui ont le regard à 360° et qui osent faire des choix radicaux. « Une jeune tradition », explique Paris, « avec des racines dans un vignoble de 3000 ans, est essentielle et urgente. »

Paris Sigalas adore son Santorini, sa beauté extrème, sa situation unique, sa diversité culinaire et gourmet. Il comprend que, pour sauvegarder cette esthétique, un tourisme plus élitaire est nécessaire. Santorini a plus à montrer que des plages. Pourtant les terribles quads s’arrêtent surtout là. Un éco-tourisme s’impose. Les croisières qui crachent des milliers de touristes par heure (!) pour ne passer que quelques instants sur l’île, Paris a la réponse : « en croisade contre les croisières ».

Le lendemain, en rentrant à ma chambre après une plongée matinale, je rencontre un jeune homme qui semble nettoyer le sol de la terrasse. Il avait garé son quad étrangement sur l’escalier. Le blanc de ses yeux est pourpre. Peu après, il tombe dans un coma et rate son ferry. La dernière phrase de Paris a pris une signification pertinente.









  • Comments(0)//griekswijnlandschap.viconsult.be/#post9

Peloponnesos en de horizon

Griekse wijn op de kaartPosted by Vicky Corbeels Wed, August 31, 2016 09:08:12

Het begint bij een artificieel kanaal, het eindigt in een ongereptheid die je nooit volledig kan voorspellen of vatten.


De benauwde 25 meter van het kanaal van Korinthië staan in contrast met de hemeltergende horizon erachter. De moderne wegen slorpen de willoze wagen op in groene valleien en korte tunnels en een oneindig zicht. Het bevrijdende gevoel van neverending journey. Het geborgen gevoel van een stadje. Tripoli, waar het leven een pleintje is. Nafplio, geïnspireerd door Italianen. Monemvassia, de kastro als eerbetoon aan het rijke verleden en inspirerende heden van de Peloponnesos. Ertussen, op plateaus, in valleien, langs uitdijende bergruggen: wijngaarden.

Nemea, geografisch nog in Korinthië, is de grootste Griekse PDO wijnappelatie. 1 druif: agiorgitiko. 1 kleur: rood. Broeierige discussies zijn aan de gang om de regio subappellaties te verlenen, perceelgebonden en mise-au-chateau geïnspireerd, maar voorlopig zijn enkel de Reserve (24 maanden opvoeding waarvan 12 op vat) en Grande Reserve (36 maanden opvoeding waarvan 18 op vat) toegelaten. Aan de discussie nemen wijnmakers en experten deel, minder de oenologen die het bloed van Hercules (zo wordt de agiorgitiko genoemd) vinifiëren.

Die experten zijn de pioniers uit de streek, die sinds lang en met veel geduld de agiorgitiko zagen groeien maar ook zij die relatief recentelijk met moderne technologie de beste percelen uitkozen. De experten zijn ook wijnstokonderzoekers zoals Kostas Bakasietas, die sinds jaren experimenteert met Europese rootstocks, met zeldzame druivensoorten, met klonen van bekende druiven, en met het gedrag van een druif als de agiorgitiko.

De bovenvermelde percelen zijn een lappendeken van piepkleine eigendommen, waarvan de druivenopbrengst per mondelinge overeenkomst aan de wijnbedrijven in Nemea zijn gebonden. Een enkeling bezit 8 ha geconcentreerde wijnvelden als druiventeler (vine grower). Al de rest wordt bij elkaar gepuzzeld door oenologen (wine makers) die een bepaalde stijl en rendement voor ogen hebben.

De subappellaties van Nemea zijn nog niet voor morgen, alhoewel sommige wijnmakers de perceelsnaam of gemeente op het etiket vermelden. Dit laatste kan misleidend zijn: ook in de 17 PDO gemeenten is de ondergrond divers. Evengoed kan een blend van uitgekiende percelen over verschillende gemeenten een ongeziene complexiteit geven.

In elk geval legt de discussie in Nemea bloot waar ook Mantinia in Arcadië over wakkerligt. PDO Mantinia laat toe de gekleurde moschofilero te verwijnen tot witte herbale, florale, aardse wijn. Ook de rosé is veelbelovend, want expliciet gastronomisch. Het plateau tussen het Menalo -en Parnongebergte is minstens zo complex samengesteld als de ondergrond van Nemea. Het heeft voorlopig geen zin om, zoals een producent ter plaatse, te beweren dat enkel hij de beste druiven bezit. De versnippering en diversiteit zijn eenvoudigweg te groot.

Hebben de oostelijke bergen rond Nemea en Mantinea nog een overweldigende statigheid, dan worden ze naar het zuiden ronder, tastbaarder, gecultiveerder. Ook de wolken die je in het noorden als die van Magritte herkent, komen in het zuiden merkwaardig dichtbij. Je stijgt ten hemel, richting Monemvasia. Op weg naar het mekka van de zeldzaamste druiven van Griekenland. Een kindergarten voor de experten van wijnstokken waarover hierboven sprake.

George en Elli Tsibidis creëerden Monemvasia Winery, of Malvasia Winery, in Veliez. Op 15km van de kustlijn groeien malvasia, kidonitsa, asprouda, assyrtiko (allen wit), mavroudi en limniona. De survival van deze beplanting is een werk van lange adem dat sinds het begin vruchten afwerpt. In 2016 kon het paar de vraag naar kidonitsa nauwelijks aan: de hele Kastro drinkt het en overzeese bestellingen lopen als een trein.


In geen ander gebied dat ik de twee voorbije jaren bezocht, viel zo vaak de naam van Kostas Bakasietas, Sofoklis Petropoulos of Nico Manessis als in de Peloponnesos. De eerste twee hebben in de nursery VNB het vergrootglas op virusvrije druivenvariëteiten en hun karakteristieken, de laatste is sinds 23 jaar gerenommeerd wijnschrijver met verhelderende en poëtische focus op de omstandigheden waarin de druif het allemaal moet doen.

Deel 1: het westelijke deel van de Peloponnesos wordt in een ander artikel beschreven. Ik vermeld hierboven maar één domein, omdat het de enige in verre omstreken is. De producenten in Nemea en Mantinia komen uitgebreider aan bod.









  • Comments(0)//griekswijnlandschap.viconsult.be/#post8

Retsina

Griekse wijn op de kaartPosted by Vicky Corbeels Thu, August 25, 2016 01:52:17

Even iets over Retsina. Hier (in Griekenland) en daar (bij ons, ten westen) hoor ik er verwarrende berichten over. Het zou enkel door Grieken gedronken worden, in Helleense taverna’s en in de diaspora. Neen, het zijn vooral naïeve toeristen die erom vragen. Het is in elk geval geen product om een boek over te schrijven.

Retsina wordt inderdaad in massa’s gemaakt. In dit geval is de vinificatie simpel en hebben de druivenstokken geen meerjarenplan nodig. Omdat het simpel is, wordt het goedkoper en massaler op de markt gebracht dan eender welke wijn met identiteit.

Want identiteit, die is er: retsina wordt als enige drank ter wereld van fermenterend druivensap met toevoeging van dennenhars nog steeds als wijn beschouwd. Retsina heeft 15 geografische indicaties, allen in Centraal-Griekenlanden Attiki gelegen, die bepalen dat de druiven in die regio’s geteeld, gevinifieerd en gebotteld worden. Elders in Griekenland krijgt retsina de benaming “traditioneel product” en dat is maar goed ook.


Enkele wijnbouwers zetten een ferme, moderne handtekening onder hun retsina. De Ritinitis Nobilis van Gaia (genaamd naar het eeuwenoude product, de ritinitis oenos), gemaakt van roditis, is een dorstlesser voor elke warme dag. De Tear of The Pine van Stelios Kechris (houtgerijpt) en de Pine Forest van Gikas scoren met de geselecteerde assyrtiko en de beste kwaliteit dennenhars (want ook daar zit verschil in) en gaan voor flesbewaring. Enkele dagen geleden mocht ik een mini-verticale van Gikas’ retsina doen, van 2011 (toen nog Ritinitis Protasis genoemd) tot 2015. 2011 had aroma’s van Vin Jaune en een woud in de lenteregen en smaakte als een nobele contemplatiewijn. Mylonas’ en Papagiannakos’ Retsina, beiden van savatiano, liggen onder de 10€ en bewijzen de moderne aanpak die alle voorgaande gemeen hebben: geen toevoeging, wel een infuus van dennenhars. Het procédé van het theezakje.

In Vathi, vlak over de brug van Chalkida in Evia, bezocht ik Malamatina. 50 miljoen flessen per jaar, 3 vatenkelders met capaciteit van 45.000 ton druiven en een verwerking van 2.000 ton druiven per dag tijdens de oogst. Hier rijden trucks de savatiano binnen, als druif voor de wijn. Vaatjes dennenhars, onverwerkt, puur van de boom, worden als witte stroop bij de inox vaten van beginnend fermenterend savatiano sap gevoegd, à ratio 1 kilogram per 1000 liter. Tien dagen fermenteren, overhevelen, klaren, filteren en bottelen: het lijkt te eenvoudig om waar te zijn. Toch zorgen Gilles Watthiau (Belg!) en zijn Griekse echtgenote ervoor dat de Malamatina een eerlijk, vrij natuurlijk en mooi product blijft. Ik proefde brut de cuve en nadien gebotteld en vond deze massaproductie een aangename afsluiter van de dag. Deze wordt, in restaurants in Griekenland, aan gemiddeld 3€ per 500ml geconsumeerd.

Tegenwoordig wordt er met dennensap -en hars geëxperimenteerd als antibioticum. Misschien hadden de oude Grieken dit al door: naast anti-oxidant en vatsluiting doet hars het prima in de natuurwetenschappen.

En wat de grote diversiteit in retsina betreft, die is even kenmerkend voor het grote gebied Sterea Ellada. Meer in een ander artikel.











  • Comments(0)//griekswijnlandschap.viconsult.be/#post7
Next »